GCED – Những tiết học cho tôi được học, được thêm động lực từ học trò

Bắt đầu từ năm học 2019 – 2020, Vinschool bắt đầu đưa môn Công dân toàn cầu (GCED) vào giảng dạy, với mục tiêu đào tạo học sinh trở thành những Công dân toàn cầu toàn diện và có trách nhiệm, hoàn toàn đủ khả năng sánh vai với bạn bè quốc tế trong thế giới toàn cầu hóa. Xin chia sẻ những suy nghĩ của cô Nguyễn Huyền Trang, giáo viên trường Tiểu học Vinschool Metropolis sau một thời gian giảng dạy môn học này.

“Tớ thấy ý tưởng của các cậu là tốt, tuy nhiên theo nhóm tớ, khi các hiệp sĩ đường phố liều lĩnh ra đường để giúp đỡ người khác cũng là lúc họ đặt cả gia đình mình trước những mối nguy hiểm, thiệt thòi, nguy cơ có thể mất đi cả trụ cột của gia đình. Như vậy có nên hay không? Chắc chúng ta đều có câu trả lời rồi! Tớ không thể tưởng tượng được một ngày nhà tớ không còn có bố thì sẽ như thế nào!”

Câu nói đó của cứ văng vẳng trong đầu tôi khi nghe học sinh tranh biện trong giờ học môn Công dân toàn cầu (GCED). Một câu nói rất đơn giản nhưng cho thấy những kĩ năng phản biện, lắng nghe tuyệt vời. Một câu nói đầy tình người, sự hiểu biết và tình cảm của một đứa trẻ 10 tuổi về một vấn đề của xã hội và đặc biệt là người cha của mình. Một câu nói đã làm thay đổi suy nghĩ của tôi về một cô bé tom-boy mạnh mẽ, đầy cá tính của lớp.

Đó là một trong những rất nhiều xúc cảm mạnh mẽ mà học trò mang đến cho tôi, đặc biệt trong các giờ học đòi hỏi kỹ năng, hiểu biết như môn Công dân toàn cầu với chủ đề Công lý. Đây là nội dung được đánh giá là “khó” nhất trong năm học này, môn học không chỉ mang đến cho giáo viên chúng tôi vô cùng nhiều thách thức để có thể triển khai cho “tới”, để giúp ngôn ngữ toàn cầu ngấm vào những đứa trẻ mà chính những đứa trẻ đã dạy cho tôi những bài học không tìm thấy trong sách vở.

Nội dung môn học được dựa trên 17 mục tiêu phát triển bền vững của Liên hợp quốc nên để hiểu và triển khai được môn học, giáo viên đã phải dành nhiều giờ để nghiên cứu. Đặc biệt, cách tiếp cận môn học qua 5 lăng kính (hệ thống, toàn cầu, phản biện, sáng tạo, cộng tác) càng làm nhiệm vụ thêm khó khăn bởi có những kỹ năng bản thân giáo viên cũng cần phải rèn luyện thêm rất nhiều. Nhưng cũng bởi vậy mà phương pháp tra vấn Học – Dạy – Học giữa chúng tôi và học sinh càng thêm thú vị và hiệu quả.

Sau khi được tiếp cận về các vấn đề về công lý trên nhiều khía cạnh khác nhau, mỗi bạn nhỏ sẽ cần tìm ra một vấn đề mà bản thân quan tâm nhất để trình bày và nghiên cứu kĩ hơn trước khi trình bày trước hội đồng các thầy cô và bạn bè để được phản biện. Mỗi câu trả lời, mỗi phần trình bày đều mang một chất rất riêng của mỗi đứa trẻ sau một quá trình học tập. Quan trọng hơn là quá trình chứng kiến học sinh trưởng thành qua từng giai đoạn, nhìn thấy những người bạn 10 tuổi của mình thực hiện các bài phỏng vấn, khảo sát, tôi tin đó sẽ là những hành trang quan trọng giúp các bạn ấy sẵn sàng bước vào thế kỉ 21, kỉ nguyên công nghệ hơn.

Sau đó, ở giai đoạn 2 của môn học, từ những mối quan tâm cá nhân, các bạn đã tạo những nhóm nhỏ cùng chung mối quan tâm để lên kế hoạch cho giai đoạn hành động với mong muốn mang đến những ảnh hưởng tích cực nhỏ bé tới cộng đồng. Với chủ đề lớn là “Chuẩn mực đạo đức trong xã hội”, các bạn đã tạo những nhóm hành động khác nhau như: giúp những người tàn tật có cuộc sống công bằng hơn, giúp học sinh Vinschool Metropolis thực hiện các chuẩn mực đạo đức hiệu quả hơn, giúp các hiệp sĩ đường phố thực hiện nhiệm vụ được an toàn hơn…

Tôi vô cùng hào hứng được tiếp tục đồng hành, hỗ trợ và chứng kiến sự trưởng thành của các con. Learning by doing – tôi tin rằng được làm, được trải nghiệm, được sai và sửa sai sẽ là cách học thông minh và hiệu quả nhất mà môn học mang đến cho các con. Đây không phải là những kiến thức có thể đong đếm được bằng các con số cụ thể nhưng những kỹ năng học tập lâu dài, kỹ năng cùng chung sống mà lứa học trò thế hệ Z của chúng ta sẽ có cơ hội để phát triển hơn chúng ta rất nhiều!