GCED – Hành trang trở thành công dân toàn cầu từ Tiểu học tại Vinschool

Trong một thế giới ngày càng kết nối, việc trang bị cho học sinh tư duy toàn cầu, tinh thần trách nhiệm xã hội và khả năng hành động để giải quyết các vấn đề thực tiễn không chỉ là một lựa chọn, mà còn là một yêu cầu cấp thiết.

Môn Công dân Toàn cầu (Global Citizenship Education – GCED) tại Vinschool được xây dựng dựa trên 17 Mục tiêu Phát triển Bền vững (SDGs) của Liên Hợp Quốc và tư duy công dân toàn cầu của CIS, cho học sinh cơ hội tìm hiểu và góp phần giải quyết các thách thức toàn cầu như biến đổi khí hậu, bất bình đẳng xã hội, thiếu tiếp cận giáo dục, nghèo đói,…

Chương trình không chỉ trang bị kiến thức mà còn tạo điều kiện để học sinh ứng dụng vào thực tiễn, thông qua các dự án hành động, nhằm rèn luyện tư duy phản biện, tinh thần trách nhiệm và kỹ năng giải quyết vấn đề, từ đó góp phần tạo ra những thay đổi tích cực trong cộng đồng.

Xây dựng năng lực & phẩm chất công dân toàn cầu từ nhỏ

Ngay từ bậc Tiểu học, học sinh Vinschool được tìm hiểu các vấn đề toàn cầu như sự thiếu hụt nguồn nước sạch, các vấn đề về sức khỏe thể chất & tinh thần, sự suy giảm của động thực vật,… với nội dung phù hợp với lứa tuổi. Các em được khuyến khích quan sát và tìm hiểu những vấn đề này từ góc độ cá nhân, cộng đồng và xã hội, từ đó hình thành nhận thức về trách nhiệm của mình đối với thế giới.

Bên cạnh đó, GCED còn tập trung phát triển tư duy phản biện, kỹ năng làm việc nhóm và khả năng sáng tạo để học sinh có thể tiếp cận những vấn đề phức tạp hơn như nghèo đói hay biến đổi khí hậu khi bước vào bậc Trung học.

Phương pháp tiếp cận liên môn – Học qua hiện tượng

GCED áp dụng phương pháp Học qua hiện tượng (Phenomenon-based learning), giúp học sinh tiếp cận các vấn đề không theo từng môn học riêng lẻ, mà thông qua một cách tiếp cận liên ngành và tích hợp.

Ví dụ, khi nghiên cứu về ô nhiễm nước, học sinh sẽ được hướng dẫn tìm hiểu về vấn đề qua các lăng kính sau:

• Sinh học: Ảnh hưởng đến hệ sinh thái và sức khỏe con người.
• Kinh tế: Tác động của ô nhiễm nước đối với một số ngành nghề ở một số địa phương.
• Luật pháp: Những chính sách bảo vệ môi trường nước và trách nhiệm của từng cá nhân, tổ chức.
• Công nghệ: Các giải pháp giúp người dân lọc nước bẩn thành nước uống được

Bằng cách kết nối kiến thức từ nhiều lĩnh vực, học sinh hiểu sâu sắc hơn về các vấn đề và biết cách áp dụng kiến thức vào thực tiễn, tạo nền tảng cho việc suy nghĩ phản biện và ra quyết định trong cuộc sống.

Từ nhận thức đến hành động – Học qua phục vụ

Một trong những điểm nhấn quan trọng của GCED tại Vinschool là phương pháp Học qua phục vụ (Service-learning). Đây là mô hình giảng dạy giúp học sinh không chỉ tiếp thu kiến thức mà còn tham gia vào các hoạt động thực tế để tạo ra giá trị thiết thực cho cộng đồng.

Chẳng hạn, sau khi học về vấn đề ô nhiễm nước, học sinh có thể:

• Thực hiện chiến dịch nâng cao nhận thức về tiết kiệm nước trong trường học.
• Đề xuất các giải pháp lọc nước đơn giản cho các khu vực thiếu nước sạch.
• Hướng dẫn cộng đồng về cách bảo vệ nguồn nước.

Thông qua quá trình học tập kết hợp hành động thực tiễn, học sinh cảm nhận được vai trò và trách nhiệm của mình trong việc tạo ra những thay đổi tích cực.

Học sinh làm chủ hành trình học tập

Tại Vinschool, học sinh được trao quyền để tự lên kế hoạch và triển khai các dự án theo nguyện vọng của mình. Với sự đồng hành của giáo viên, các em sẽ:

• Xác định vấn đề cần giải quyết.
• Nghiên cứu nguyên nhân, tác động và đề xuất giải pháp.
• Lập kế hoạch cho việc triển khai giải pháp
• Triển khai và đánh giá hiệu quả dự án.

Ví dụ, nếu học sinh nhận thấy tình trạng bắt nạt học đường trong trường đang là một vấn đề lớn, các em có thể đề xuất một dự án nâng cao nhận thức về tôn trọng sự khác biệt và xây dựng môi trường an toàn trong trường học.

Thông qua quá trình này, các em từng bước trở thành những công dân toàn cầu bản lĩnh, có tư duy độc lập và tinh thần trách nhiệm xã hội. Điều này không chỉ giúp học sinh cảm nhận được ý nghĩa của việc học mà còn hình thành kỹ năng lãnh đạo, sáng tạo và chủ động trong cuộc sống.

Với GCED, học sinh Vinschool không chỉ học để biết mà còn học để làm, để hành động và để trở thành những công dân toàn cầu có trách nhiệm, sẵn sàng đóng góp cho sự phát triển bền vững của xã hội.